เมื่อลูกกระต่ายจะคลอด คุณเองต้องเตรียมตัวเป็นตายายมือใหม่ เมื่อได้ผสมกระต่ายไว้แล้ว อีกประมาณ 28-32 วัน ก็เตรียมทำคลอดได้เลย แต่ถ้าหากครั้งนี้เป็นท้องแรก อย่าเพิ่งกระวนกระวายใจไปค่ะ มาดู 10 อาการแม่กระต่ายเตรียมคลอด เพื่อช่วยให้น้องกระต่ายคลอดได้อย่างปลอดภัย
10 อาการแม่กระต่ายเตรียมคลอด
1. ขุดกรง (Digging)
หากแม่กระต่ายของคุณไม่เคยทำลายกรงมาก่อน คุณจะเริ่มเห็นพฤติกรรมผิดปกติคือน้องใช้เล็บเท้าหน้าพยายามตะกุยกรงอยู่ตลอดเวลา โดยเฉพาะมุมกรง เพราะตามสัญชาตญาณแล้ว แม่กระต่ายจะขุดดินเพื่อหามุมทำโพรงสำหรับคลอดลูก ดังนั้นเตรียมใส่รังคลอดไว้ให้น้องได้เลย
2. คาบหญ้าทำรัง (Nesting)
พฤติกรรมของกระต่ายกลับเหมือนไก่กับนกเวลาจะคลอดลูก คือคาบหญ้ามาทำรัง คุณจะแยกออกระหว่างอาการหิว กับคาบหญ้าทำรัง จากอาการดูวุ่นวายเอาเป็นเอาตายกับการคาบหญ้า แม่กระต่ายพยายามคาบหญ้าแห้งกองโตไว้ในปาก แล้วเดินไปวางในมุมใดมุมหนึ่งหรือใน รังคลอด ที่เราเตรียมไว้ให้
3. ถอนขนหน้าท้อง (Pulling Fur)
แม่กระต่ายจะใช้ฟันกัดจิกขนที่หน้าท้องเพื่อเปิดช่องว่างหน้าท้องให้ลูกกระต่ายหาเต้านมได้ง่ายขึ้นตามธรรมชาติ และใช้ขนกระต่างเป็นรังนุ่มๆ สำหรับให้ความอบอุ่นแก่ลูกกระต่าย
4. พฤติกรรมก้าวร้าว หรือขู่
หากแม่กระต่ายสาวของคุณไม่เคยก้าวร้าวหรือขู่ให้เห็น เมื่อน้องใกล้คลอดน้องอาจจะพุ่งตัวเข้าใส่ หรือแสดงพฤติกรรมขู่เมื่อคุณยื่นมือเข้าใกล้กรง เป็นเพราะสัญชาตญาณการปกป้องลูกน้อยที่กำลังจะเกิด
5. กินอาหารน้อยลงหรือหยุดกิน
แม่กระต่ายจะไม่กินอาหาร หรือกินน้อยลงจนดูผิดปกติ ดูซึม และไม่แตะต้องของโปรด เพราะร่างกายกำลังจดจ่ออยู่กับการเตรียมคลอด โดยเฉพาะในช่วง 12 – 24 ชั่วโมงก่อนคลอด
6. กระสับกระส่าย กระโดดไปมา
จากที่เคยดูซึม ดูนิ่ง ไม่กินอาหาร เอาแต่นอนอย่างเดียว บางช่วงจะกระโดดไปมา วิ่งไปรอบกรงจนดูผิดปกติ เมื่อนอนพักจะหายใจแรง ดูเหมือนหอบ แสดงถึงอาการบีบตัวของมดลูกที่ทำให้แม่กระต่ายสาวรู้สึกอึดอัด เตรียมคลอด
7. ดื่มน้ำบ่อยขึ้น
ร่างกายแม่กระต่ายต้องการน้ำเพื่อใช้ในการผลิตน้ำนมและชดเชยการเสียเลือดจากการคลอด ควรเช็กให้แน่ใจว่าน้ำในขวดมีเพียงพอตลอดเวลา
8. ขนหน้าท้องร่วงหรือบางลง
กระต่ายท้องก็เหมือนคนท้องที่ผมร่วงบางลง จากฮอร์โมนที่เปลี่ยนแปลงไป ทำให้ขนร่วง ชนบาง โดยเฉพาะที่หน้าท้อง เพื่อเตรียมพร้อมให้ลูกหาเต้าเจอง่ายๆ
9. อวัยวะเพศบวมแดง
หากลองสังเกตดู จะพบว่าอวัยวะเพศของแม่กระต่ายมีการขยายตัวและมีสีแดงเข้มขึ้น ซึ่งเป็นสัญญาณว่าช่องคลอดเริ่มขยายตัวพร้อมสำหรับการคลอด
10. แยกตัวออกไปอยู่ลำพัง
แม่กระต่ายจะเริ่มเก็บตัวอยู่ในรังคลอดหรือมุมมืดๆ ไม่ค่อยออกมาวิ่งเล่นเหมือนปกติ หากเห็นน้องไปนั่งนิ่งๆ ในรังคลอดนานๆ นั่นหมายความว่าเจ้าตัวเล็กกำลังจะมาแล้วค่ะ
Timeline การคลอดของแม่กระต่าย
1. ระยะเริ่มสัญญาณ (2-3 วันก่อนคลอด)
- อาการที่พบ: เริ่มขุดกรง, นิสัยเริ่มเปลี่ยน (หวงถิ่น), กินอาหารน้อยลง
- ระยะเวลา: หากเห็นน้องเริ่มขุดๆ หรืออยู่ไม่สุข ให้เตรียมรังคลอดใส่ไว้ในกรงได้เลยค่ะ น้องจะมีเวลาเตรียมตัวอีกประมาณ 48 – 72 ชั่วโมง
2. ระยะเตรียมรัง (12-24 ชั่วโมงก่อนคลอด)
- อาการที่พบ: คาบหญ้าไปกองรวมกันในรังคลอด, เริ่มกระสับกระส่ายเดินไปมาบ่อย
- ระยะเวลา: ถ้าน้องเริ่มคาบหญ้าเป็นกำๆ ไว้ในปากแล้วไม่ยอมปล่อย ให้เตรียมตัวได้เลยค่ะ อีกประมาณ ไม่เกิน 1 วันน้องจะเริ่มคลอด
3. ระยะวิกฤต (0-6 ชั่วโมงก่อนคลอด)
- อาการที่พบ: ถอนขนหน้าท้อง (นี่คือสัญญาณที่แม่นยำที่สุด!), แยกตัวเข้าไปอยู่ในรังนิ่งๆ, อวัยวะเพศบวมแดงชัดเจน
- ระยะเวลา: เมื่อไหร่ที่เห็นแม่กระต่ายเริ่มถอนขนตัวเองออกมาปูรัง ส่วนใหญ่น้องจะคลอดภายใน 1-6 ชั่วโมง หรือบางตัวอาจจะคลอดทันทีหลังจากถอนขนเสร็จค่ะ
ข้อควรระวังพิเศษ: “การคลอดมักเกิดในตอนเช้ามืด”
แม่กระต่ายส่วนใหญ่มักจะคลอดในช่วง 03.00 น. – 07.00 น. (ช่วงที่สงบที่สุดของวัน) ดังนั้น:
- ถ้าตอนเย็นเห็นน้องเริ่มถอนขน พรุ่งนี้เช้าคุณอาจจะได้เห็นสมาชิกใหม่ในรัง
- ห้ามแอบดูบ่อย: ถ้าเห็นน้องอยู่ในรังคลอดแล้วมีอาการเบ่ง ให้ถอยออกมาเฝ้าห่างๆ เพราะถ้าแม่กระต่ายตกใจ น้องอาจจะหยุดคลอดกะทันหัน ซึ่งเป็นอันตรายต่อทั้งแม่และลูก
สิ่งที่เจ้าของควรทำเมื่อเห็นอาการเหล่านี้
- ความเงียบสำคัญที่สุด: อย่าส่งเสียงดังหรือมุงดูบ่อยเกินไป เพราะความเครียดอาจทำให้แม่กระต่ายหยุดคลอดหรือทำร้ายลูกตัวเองได้
- เตรียมอาหารบำรุง: วาง หญ้าอัลฟัลฟ่า และน้ำสะอาดไว้ใกล้ๆ รังคลอดเพื่อให้แม่กระต่ายกินได้ทันทีหลังฟื้นตัว
- สังเกตระยะห่าง: ปกติกระต่ายจะคลอดลูกเร็วมาก (ประมาณ 15-30 นาที) หากแม่กระต่ายเบ่งนานเกิน 1 ชั่วโมงแล้วลูกยังไม่ออก ให้รีบติดต่อสัตวแพทย์ทันที
หลังคลอดเสร็จแล้ว ให้รอจนแม่กระต่ายออกจากรังเองก่อน แล้วจึงแอบเช็กจำนวนลูกกระต่ายและคัดตัวที่เสียชีวิตออก (ถ้ามีนะคะ) โดยห้ามใช้มือเปล่าสัมผัสลูกกระต่ายตรงๆ ให้ใช้ไม้สะอาดหรือลูบตัวแม่กระต่ายก่อนเพื่อให้มีกลิ่นแม่ติดมือ
อ่านบทความที่เกี่ยวข้อง
Winner Rabbit 